डिजिटल मार्केटिंगच्या जगात सध्या एका शब्दाची सर्वात जास्त चर्चा आहे, तो म्हणजे Cookieless Marketing. जर तुम्ही गुगल क्रोम (Google Chrome) किंवा इतर ब्राउझर वापरत असाल, तर आगामी काळात युजर्सचा डेटा ट्रॅक करणाऱ्या ‘Third-party Cookies’ पूर्णपणे बंद होणार आहेत.
पण काळजी करू नका! कुकीझ बंद झाल्या तरी मार्केटिंग बंद होणार नाही. उलट यामुळे डिजिटल मार्केटिंग आधीपेक्षा अधिक मजबूत आणि सुरक्षित होणार आहे. पण सर्वसामान्य मराठी व्यावसायिक किंवा कंटेंट क्रिएटरसाठी ही ‘कुकी’ (Cookie) नक्की काय असते आणि तिच्याशिवाय मार्केटिंग कशी करायची? चला अगदी सोप्या भाषेत समजून घेऊया.
नक्की काय असते ही ‘Cookie’?
जेव्हा एखादा युजर तुमच्या वेबसाईटला भेट देतो, तेव्हा त्याच्या ब्राउझरमध्ये एक लहान फाईल सेव्ह होते, त्याला आपण Cookie म्हणतो. युजर वेबसाईटवर किती वेळ थांबला, त्याने कोणते पेजेस पाहिले, या सर्वांची नोंद याद्वारे ठेवली जाते.
पण आता प्रायव्हसीच्या (Privacy) नियमांमुळे युजर्सचा असा डेटा ट्रॅक करणे कठीण झाले आहे. ९९% लोक वेबसाईटवर आल्यावर दिसणारे ‘Cookie Banners’ इग्नोर करतात किंवा ब्लॉक करतात. म्हणूनच, आता आपल्याला पारंपरिक ट्रॅकिंग सोडून नवीन पद्धतींचा वापर करावा लागेल.
Cookieless जगात मार्केटिंग करण्याचे ५ प्रभावी मार्ग (Marketing Channels)
तुमचे वेबसाईट आणि ईमेल ट्रॅकर्स आता पूर्वीसारखे काम करणार नाहीत, पण खालील चॅनेल्सचा वापर करून तुम्ही या ‘Cookieless Era’ मध्येही यशस्वी मार्केटिंग करू शकता:
१. सोशल मीडिया अकाऊंट्सचे महत्त्व वाढवा (Power of Social Media)
कुकीझ बंद झाल्यामुळे तुमच्या स्वतःच्या सोशल मीडिया पेजची व्हॅल्यू प्रचंड वाढली आहे. Instagram, LinkedIn, व YouTube यांसारख्या प्लॅटफॉर्म्सवर युजर्स आधीच लॉग-इन (Logged-in) असतात. त्यामुळे या प्लॅटफॉर्म्सकडे त्यांचा सविस्तर डेटा असतो. म्हणजेच, जर आपण सोशल मीडियावर दर्जेदार कंटेंट पोस्ट करून आपली कम्युनिटी बिल्ड करण्यावर भर द्याल, तर ग्राहक अथवा प्रेक्षक यांच्या आवडीनावडीविषयी आपणांस उत्तम डेटा उपलब्ध होईल.
२. इन्फ्लुएंसर्स आणि पब्लिशर्ससोबत काम करा (Influencer Marketing)
तुमच्या व्यवसायाशी संबंधित जे इन्फ्लुएंसर्स (Influencers) किंवा कंटेंट पब्लिशर्स आहेत, ज्यांच्याकडे आधीपासूनच तुमचा Target Audience उपलब्ध आहे, त्यांच्याशी टाय-अप करा. त्यांच्या माध्यमातून तुमच्या प्रॉडक्टची जाहिरात करणे हा थेट आणि खात्रीशीर मार्ग आहे.
३. युजर्सना लॉग-इन किंवा साईन-अप करायला प्रोत्साहन द्या (User Creation Feature)
तुमच्या वेबसाईट किंवा ॲपवर युजर्सना अकाऊंट तयार करण्यासाठी (Sign-up) प्रवृत्त करा. जेव्हा एखादा युजर स्वतःहून लॉग-इन करतो, तेव्हा तुम्हाला त्याचा अधिकृत डेटा मिळतो, ज्याला आपण First-Party Data म्हणतो. यासाठी तुम्ही त्यांना काही फ्री गाईड्स किंवा ऑफर्स देऊ शकता.
४. ईमेल आणि एसएमएस मार्केटिंगचा वापर (Email & SMS Permissions)
युजर्सना मोफत काहीतरी व्हॅल्यू देऊन (उदा. Free Checklist, E-book किंवा सवलत कूपन) त्यांचा ईमेल आयडी आणि मोबाईल नंबर मिळवा. एकदा का तुम्हाला त्यांची ‘Permission’ मिळाली, की तुम्ही कुकीझवर अवलंबून न राहता थेट त्यांच्याशी संपर्क साधू शकता.
५. पेड सोशल मीडिया कॅम्पेन्स (Paid Social Media Ads)
भविष्यात पेड ॲड्स (Paid Ads) चालवणे थोडे महाग होऊ शकते. परंतु, फेसबुक, इंस्टाग्राम किंवा गुगल त्यांच्या प्लॅटफॉर्मवर जाहिरातदारांना आधीपेक्षा जास्त Advanced Analytics देतील, जेणेकरून तुम्हाला योग्य युजर्सपर्यंत पोहोचणे सोपे जाईल.
सारांश (Conclusion)
कुकीझचे महत्त्व कमी झाले, म्हणून काय मार्केटिंग संपणार नाही, तर ती अधिक पारदर्शक होणार आहे. आता मार्केटिंगचा खेळ हा युजर्सना गुपचुप ट्रॅक करण्याचा राहिलेला नाही, तर त्यांच्याशी थेट संवाद साधण्याचा (Direct Interaction) झाला आहे. सोशल मीडिया नेटवर्क्सवर गांभीर्याने काम करा, लोकांचा विश्वास जिंका, आणि तुमच्या व्यवसायाची वाढ चालू ठेवा!
FAQ (वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न)
उत्तर: जेव्हा गुगल आणि इतर ब्राउझर्स युजर्सचा डेटा ट्रॅक करणाऱ्या Third-party Cookies बंद करतील, तेव्हा युजर्सच्या प्रायव्हसीचा मान राखून, त्यांच्या थेट परवानगीने (First-party Data द्वारे) केली जाणारी मार्केटिंग म्हणजे Cookieless Marketing.
उत्तर: नाही, कुकीझ बंद झाल्यामुळे तुमच्या वेबसाईटवर येणाऱ्या ट्रॅफिकवर थेट परिणाम होणार नाही. फक्त युजर्स वेबसाईट सोडून गेल्यावर त्यांना ट्रॅक करणे आणि रिटार्गेटिंग (Retargeting) करणे थोडे कठीण होईल.
उत्तर: ग्राहकांचा डेटा गोळा करण्यासाठी सर्वात उत्तम मार्ग म्हणजे ‘First-party Data’. तुम्ही तुमच्या वेबसाईटवर मोफत ई-बुक, न्यूजलेटर सबस्क्रिप्शन किंवा डिस्काउंट कूपन्स देऊन युजर्सना साईन-अप (Sign-up) करायला लावू शकता.
उत्तर: सोशल मीडिया प्लॅटफॉर्म्सकडे त्यांचा स्वतःचा युजर डेटा (Logged-in Data) असल्यामुळे तिथे जाहिराती चालूच राहतील. मात्र, येत्या काळात योग्यTargeting करण्यासाठी तुम्हाला सोशल मीडिया प्लॅटफॉर्म्सच्या Advanced Analytics वर जास्त अवलंबून राहावे लागेल.
